Lô ae, đợt này vàng tăng kinh quá, ae ổn chứ?
Hạn chế short vàng thôi, không là toang.
Bởi tầm này chúng ta chỉ đang ở vị thế của mấy con ruồi trong cuộc "húc nhau của trâu bò."
Ngồi xem không làm gì là quyết định khôn ngoan nhất. Toạ sơn coi hổ đấu thôi.
Mà đã ngồi rồi, thì hôm nay tôi xin phép rủ ae chém gió chút về cái gọi là bank-run vàng (câu chuyện thuyết âm mưu các anh lớn đấm nhau đang được thêu dệt khắp nơi).
Bình thường tôi không muốn chém về mấy cái này đâu, vì thật ra nó chả có tác dụng quái gì cho việc trade cả.
Tôi đã nói nhiều lần với ae, rằng việc giá tăng hay giảm là sự chi phối đến từ lực mua bán được tổng hợp từ rất nhiều yếu tố, chứ không phải là do các thuyết âm mưu/thao túng đơn lẻ.
Để mà long/short cho ngon, thì chả cần quan tâm đến mấy cái thuyết âm mưu này làm gì.
Nhưng như thế thì đời lại hơi nhạt, thi thoảng ae ta cũng phải làm tí văn hoá nghệ thuật, hít hà thêm tí drama chứ nhỉ, hehe?
Cho nên, nếu ae ok thì hôm nay chúng ta cùng vào chém chút nhé.
Nói thẳng trước cho vuông là tôi không tin lắm vào cái thuyết “Trung Quốc gom vàng để làm bank-run, cạn kho vàng của Tây” đâu nhé.
Theo tôi, mục đích thật sự của việc gom vàng này mang tính phòng thủ và chuẩn bị đường lui nhiều hơn.
Họ đang muốn chống trừng phạt (mất niềm tin sau vụ phong toả tài sản Nga), xây kênh thanh toán song song khác USD, đồng thời phòng hộ cho chính đống USD mà họ đang nắm.
Nhưng thôi, để bài này đỡ khô và có tí gia vị drama, ta cứ tạm gác mấy cái đó qua một bên.
Cứ giả sử rằng thuyết bank-run là đúng, thì các bên sẽ phản ứng thế nào? ok?
Để bắt đầu thì xin nói qua chút về cái thuyết này cho những ae chưa biết, nó xuất phát điểm từ câu chuyện Trung Quốc lập sàn SGE để mua bán vàng vật lý.
Vàng ở đây có QR, có giao hàng, mua xong là cầm về cục vàng thật đàng hoàng,
chứ không phải kiểu “mua vàng chỉ số” như mấy sàn của Tây.
Và ae chắc cũng biết, mấy sàn vàng bên Tây thì không bao giờ nắm đủ vàng thật so với lượng giao dịch trên sổ sách.
Nó giống kiểu hệ thống ngân hàng, tổng số dư tài khoản của khách luôn lớn hơn lượng tiền giấy có thật trong hệ thống.
Nếu xuất hiện trường hợp tất cả mọi người cùng vào ngân hàng đòi rút tiền thật một lúc, thì ngân hàng toang luôn.
Cái này gọi là bank-run (thứ từng giết chết sàn coin FTX).
Từ đây, nhiều ae đã lập luận rằng, Trung Quốc lập SGE để rút cạn kho vàng phương Tây, nhằm phá huỷ niềm tin của mấy ae Tây vào hệ thống tài chính của họ,
điều đó sẽ buộc Mỹ và đồng minh phải đẩy giá dầu lên để giữ vị thế USD.
Nghe thì rất kịch tính, nhưng phải nói thẳng hơi phũ là, kiểu suy luận này sai hoàn toàn về cơ chế (tôi không nói việc giá tăng là đúng hay sai nhé, nó hoàn toàn có thể tăng, nhưng cái cơ chế mà mấy ae cho là nguyên nhân thì ko phải).
Đầu tiên, phải chốt luôn một điều là dầu không phải là vũ khí để chống bank-run vàng.
Dầu là hàng hoá tiêu thụ, không phải tài sản trú ẩn.
Phần lớn thời gian giá của nó luôn bị đè bởi hedge tự nhiên.
Các doanh nghiệp và các quốc gia nhập khẩu luôn short (bán khống phái sinh) dầu để tránh việc giá tăng quá cao làm đội chi phí sản xuất, logistics và lạm phát.
Nguồn cung của dầu cũng là dòng chảy liên tục hút lên => bơm ra (không hút là giàn khoan toang liền).
Nên câu chuyện muốn đẩy là đẩy thực tế không đơn giản.
Kể cả giả sử Mỹ có thể đẩy giá dầu tăng (hoặc nó có thể tăng do nhiều yếu tố kết hợp), thì đó cũng là ăn một phát đạn vào chân.
Nếu giá dầu tăng, thì dù Mỹ bán được dầu, nhưng nền kinh tế Mỹ vẫn dựa vào tiêu dùng (70% GDP), điều đó => chi phí sản xuất, logistics tăng
=> lạm phát Mỹ bùng nổ
Khi đó FED buộc phải tăng lãi suất để dập lạm phát
=> ngân hàng Mỹ gãy
=> bất động sản thương mại Mỹ gãy theo
=> kinh tế Mỹ toang trước khi Trung Quốc kịp “chết”.
Trong khi Mỹ và châu Âu buộc phải mua dầu theo giá thị trường quốc tế (brent), thì Trung Quốc vẫn ung dung nhập dầu từ Nga và Iran (trước đây là Venezuela) với mức chiết khấu cực sâu, thậm chí còn không thèm thanh toán bằng USD nữa.
Giờ Mỹ mà cố tình đẩy giá dầu lên thì doanh nghiệp Mỹ và châu Âu sẽ vỡ alo trước vì chi phí đầu vào tăng,
còn Trung Quốc chả sứt mẻ gì mấy,
thậm chí còn được lợi tương đối vì đầu vào rẻ hơn.
Đẩy giá dầu lúc này chẳng khác nào Mỹ tự đốt nhà mình để dọa Trung Quốc.
Đó còn chưa kể đến OPEC+.
Giá dầu bây giờ không còn là trò một mình Mỹ quyết.
OPEC+ cần doanh thu, cần thị phần, và rất sợ giá cao kéo dài làm mất khách vào tay dầu đá phiến.
Nếu giá bị đẩy lên quá cao vì địa chính trị, họ hoàn toàn có động cơ tăng cung để kéo giá xuống.
Hơn nữa, nếu Trung Quốc đang gom vàng (risk-off),
mà Mỹ lại làm kinh tế toàn cầu bất ổn bằng giá dầu cao (cũng là risk-off), thì thị trường chỉ có càng sợ hơn.
Mà thị trường càng sợ, thì dòng tiền càng múc vàng mạnh.
Vậy hoá ra Mỹ lại đang gián tiếp giúp Trung Quốc đẩy giá vàng?
=>Từ đó có thể thấy, lập luận “Mỹ đẩy dầu để đối phó bank-run vàng” mâu thuẫn ngay từ gốc.
Bank-run vàng rất khác bank-run tiền.
Muốn hiểu cuộc chơi này, ae bắt buộc phải tách hai thứ ra.
Bank-run tiền là "khủng hoảng thanh khoản."
Nó xảy ra cực nhanh, tin đồn vừa ra là rút sạch, ai không rút kịp là chết ngay (giống như vụ FTX bị rút coin hàng loạt).
Còn bank-run vàng (chiêu mà Trung Quốc đang chơi), là khủng hoảng niềm tin, và nó sẽ diễn ra rất chậm.
=>Đây là điểm mấu chốt.
Nhiều người suy diễn rằng giá vàng vật lý trên SGE cao hơn sẽ khiến mấy ae Tây yêu cầu rút vàng thật để mang sang Tàu đổi, ăn chênh lệch.
Điều đó là đúng nhưng quá trình này không thể diễn ra nhanh.
Không phải vì Trung Quốc không muốn cho nó nhanh, mà vì nếu nhanh thì cơ chế sẽ tự triệt tiêu.
Trong thị trường toàn cầu, chênh lệch giá càng lớn, càng luân chuyển nhanh, thì arbitrage càng bật mạnh (giống như các sàn coin, cơ hội arbitrage biến mất rất nhanh, do vốn di chuyển nhanh).
Nếu Trung Quốc làm cho quá trình gom vàng vật lý quá nhanh, premium SGE sẽ giãn mạnh, arbitrage toàn cầu lập tức hoạt động tối đa, vàng bị hút từ khắp nơi đổ về,
=> làm giá hội tụ và chênh lệch biến mất.
=>khi đó, SGE chỉ còn là một cái chợ hút thanh khoản cục bộ,
chứ không tạo được áp lực thiếu hụt thực sự lên kho vàng phương Tây.
Chính vì vậy, thứ Trung Quốc bắt buộc phải làm là khiến arbitrage bị “đứt gãy”. Họ phải ngăn cản tiền xoay vòng, cho vàng vào đổi nhân dân tệ thì dễ, nhưng xoay lại usd khó,... kiểm soát dòng vàng vào bằng Quota,
=> khiến vàng vật lý đi vào nội địa nhưng không quay được trở lại.
Mỗi ounce vàng được rút ra, phải là một ounce mất vĩnh viễn khỏi hệ thống phương Tây.
Bank-run vàng vì thế sẽ không được kích hoạt bằng tốc độ,
mà bằng sự tích luỹ theo thời gian, cho tới khi thị trường bắt đầu tin rằng nếu tất cả cùng rút, chắc chắn sẽ không đủ để trả....
.....
Trong mọi cuộc khủng hoảng bất ngờ, câu hỏi đầu tiên không phải là “vàng của tao đâu?”
Mà là “tao lấy đâu ra USD ngay bây giờ?”
Bởi vì nợ, trái phiếu đáo hạn phải trả bằng USD, margin call phải ra USD, thanh toán quốc tế, bắt đáy, buy dip, mua tài sản giá rẻ phải dùng USD,... và cứu ngân hàng cũng cần USD.
=>khủng hoảng càng bất ngờ => USD càng mạnh.
Và vì Trung Quốc không kiểm soát USD, nên không thể tạo ra khủng hoảng thanh khoản toàn cầu.
Nếu thanh khoản sập trước, chính Trung Quốc sẽ chết đầu tiên.
Do đó, con đường duy nhất của Trung Quốc là đánh vào niềm tin dài hạn một cách chậm rãi, để bank-run vàng xảy ra từ từ.
Tuy nhiên, đây chính là điểm yếu của cái chiến lược này, Mỹ sẽ tận dụng điều đó để bẻ gãy nó.
Giống như trong một trận đấm nhau, cái nguy hiểm nhất không phải là bị đấm, mà là bị "cuốn vào nhịp của đối thủ".
Nếu khủng hoảng xảy ra, 1000 người rút trong 100 ngày => hệ thống chả sao. còn 1000 người rút trong 1 giờ thì hệ thống mới tê liệt.
Mỹ và phương Tây hiểu điều đó quá rõ.
Họ sẽ không cấm rút vàng vật lý (vì cấm là thừa nhận thua),
họ chỉ cần "kéo giãn thời gian rút."
Dùng công cụ kỹ thuật gọi là ma sát và độ trễ.
-Đầu tiên là yêu cầu đăng ký, xếp hàng, KYC, điều tra tài chính các cá nhân muốn rút,... kiểm định, vận chuyển, bảo hiểm...
-Nếu hiện tại không đủ vàng? => trả bằng tiền mặt (cash-settlement)
-Hoặc đẩy nhu cầu giao vàng ra OTC, làm loãng áp lực lên kho công khai.
=> tất cả những việc này sẽ đều kéo dài rất nhiều thời gian.
Nó khiến bank-run vàng từ "sự kiện sẽ xảy ra tại thời điểm t" trở thành "một quá trình không biết điểm kết thúc".
Mà đã là quá trình kéo dài, thì không bao giờ tạo ra hoảng loạn tập thể.
Nhiều người luôn nghĩ Mỹ bắt buộc phải đè giá vàng để chống chiến lược của Trung Quốc.
Nhưng đó lại là sai lầm.
Vì nếu lạm phát cao, chiến tranh liên miên, nợ công phình to mà vàng đứng im,
=>thì dân sẽ càng nghi ngờ là có gì đó bị bóp méo.
=>điều đó chỉ làm khủng hoảng niềm tin lan rộng dẫn tới panic.
Cách Mỹ làm sẽ là để cho vàng tăng có kiểm soát để phản ánh rủi ro, giúp xả áp lực nghi ngờ.
Họ chấp nhận bào mòn từ từ để tránh nổ tung hệ thống.
Bởi họ hiểu vàng tăng chính là cái van xả áp an toàn của hệ thống USD.
Kịch bản duy nhất khiến Mỹ gặp nguy là khủng hoảng niềm tin và khủng hoảng thanh khoản xảy ra đồng thời.
Bình thường nếu thiếu tiền thì mọi người sẽ chạy sang USD, nếu sợ hệ thống sẽ chạy vàng.
Hai con sóng đánh lệch pha, chả sao cả, cứ đánh qua đánh lại một hồi là Mỹ ăn.
Mỹ chỉ sợ khi bọn nó trùng nhau, hai loại khủng hoảng xảy ra cùng lúc thì mới toang.
Nếu có trường hợp đó, người ta rơi vào trạng thái CẦN TIỀN NGAY (trả nợ, margin call, sinh tồn), NHƯNG LẠI KHÔNG DÁM GIỮ USD TRONG HỆ THỐNG.
Tức là không giữ USD thì chết, những giữ USD cũng chết.
Hệ quả (xảy ra cực nhanh) lúc này mới là nguy hiểm cho Mỹ.
-Người ta rút tiền khỏi ngân hàng càng nhanh càng tốt
-Ngân hàng buộc bán tài sản để lấy tiền mặt
-Giá tài sản sập => bảng cân đối xấu hơn
-Niềm tin càng gãy => rút tiền càng mạnh
-Cuối cùng, người ta cũng không tin USD, nên bán USD để chạy sang 1 tài sản khác.
Đây là vòng xoáy tự huỷ.
Một khi đã vào vòng này, không thể phanh được.
FED có in tiền điên rồ cũng không cứu được,
vì vấn đề lúc này không còn là thiếu tiền, mà là không còn nơi nào dám giữ tiền.
Đây chính là chỗ stablecoin (thứ mà Mỹ thực sự cần kiểm soát như 1 quân bài chiến lược) bước vào cuộc chơi.
Trước đây, kịch bản hai con sóng trùng pha rất khó xảy ra, vì hệ thống cũ có độ trễ.
Muốn rút tiền phải ra ngân hàng, chờ giờ hành chính hoặc chuyển khoản chậm.
Chính độ trễ đã cứu hệ thống nhiều lần.
Nhưng blockchain sẽ xoá sạch độ trễ đó.
Blockchain cho phép rút tiền 24/7, settlement tức thì mà ko cần ngân hàng, không cần chờ FED họp.
Quan trọng nhất là blockchain gộp hai nhu cầu giữ thanh khoản và trú ẩn hệ thống vào làm một.
Khi cầm stablecoin trên blockchain, người ta cảm thấy rằng:
“tao đang giữ thanh khoản, nhưng không để trong ngân hàng mà trú ẩn khỏi hệ thống tài chính."
Lần đầu tiên trong lịch sử, 2 loại khủng hoảng thiếu tiền và mất niềm tin hệ thống có thể được giải quyết chỉ bằng một cú click.
Hai con sóng vốn luôn đánh lệch pha, giờ có thể trùng pha.
Đây mới là tử huyệt thật sự của Mỹ.
Bởi quyền lực của Mỹ dựa trên một giả định rằng USD là bá chủ,
khi có biến, cả thế giới phải chạy về USD.
Stablecoin (có thể không cần phải neo vào USD) làm giả định đó bị biến dạng.
Thế giới vẫn chạy về nơi có thanh khoản, nhưng không còn chạy về ngân hàng Mỹ.
Dòng tiền thoát ra quá nhanh, quá gọn, quá khó kiểm soát.
Vậy nên Mỹ cần kiểm soát được stablecoin, làm nó neo vào USD để xuất khẩu đô la,
nhưng trong lòng vẫn luôn sợ stablecoin,
vì nó có thể tước đi quyền "kiểm soát nhịp điệu" rút tiền.
Đây chính là lý do stablecoin không còn là chuyện crypto.
Mà là vấn đề an ninh tài chính cấp quốc gia của Mỹ.
Tóm lại, thì dầu không phải vũ khí mà Mỹ dùng để chống bank-run vàng,
"kiểm soát thời gian" mới chính là vũ khí thật sự.
Giống như trong một trận đấm nhau trong lồng,
không phải thằng đấm mạnh nhất là thằng thắng,
mà là thằng giữ được nhịp, không hoảng, không hụt hơi,
buộc đối thủ phải đánh theo nhịp của mình,...
mới thắng.
Comments
Post a Comment